อำเภอบ้านแท่น จังหวัดชัยภูมิ – ปลุกตำนานอารยธรรมที่ซ่อนเร้น! ชาวบ้านและทางวัดในพื้นที่อำเภอบ้านแท่น ร่วมสร้างประวัติศาสตร์หน้าใหม่ด้วยการส่งมอบวัตถุโบราณล้ำค่าให้แก่สำนักศิลปากรที่ 10 นครราชสีมา เพื่อเร่งอนุรักษ์และถอดรหัสวิถีชีวิตบรรพบุรุษ ก่อนที่ร่องรอยทางประวัติศาสตร์จะเลือนหายไป
.
ย้อนกลับไปหลายปีก่อน มีการขุดพบกลุ่มโบราณวัตถุโดยบังเอิญในพื้นที่อำเภอบ้านแท่น แม้กาลเวลาจะทำให้ผู้ขุดค้นกระจัดกระจายย้ายถิ่นฐานไป แต่ ”สมบัติของชาติ” เหล่านี้ยังคงถูกส่งต่อจากวัดหนึ่งสู่อีกวัดหนึ่ง จนกระทั่งมาถึง วัดสมอ บ้านหนองบัว ต.บ้านแท่น จังหวัดชัยภูมิ ซึ่งทางเจ้าอาวาสเล็งเห็นถึงคุณค่าที่ไม่ควรถูกเก็บไว้เพียงลำพัง จึงประสานกรมศิลปากรเข้าตรวจสอบทันที
.
จากการตรวจสอบเบื้องต้น พบโบราณวัตถุสำคัญ อาทิ อุปกรณ์ปั้นหม้อโบราณ ที่บดยา และหม้อดินเผาจำนวนมาก ซึ่งเป็นหลักฐานชั้นดีที่สะท้อนถึงอารยธรรมการกินอยู่และภูมิปัญญาด้านเวชกรรมของผู้คนในอดีตที่เคยรุ่งเรืองบนผืนดินแห่งนี้
.
เป็นที่น่าเสียดายว่า ในอดีตพื้นที่บ้านแท่นเคยพบโบราณวัตถุจำนวนมาก แต่ขาดการจัดการที่เป็นระบบ ทำให้มรดกหลายชิ้นต้องชำรุด สูญหาย หรือถูกทับถมจากการขยายตัวของชุมชน การส่งมอบในครั้งนี้จึงไม่ใช่แค่การคืนของให้รัฐ แต่คือการ ”กอบกู้อัตลักษณ์” ของชาวบ้านแท่นให้กลับมาแจ่มชัดอีกครั้ง
.
”นี่คือจุดเริ่มต้นของการค้นหาอารยธรรมบ้านแท่นที่สาบสูญ เพื่อให้คนรุ่นหลังได้ภาคภูมิใจในรากเหง้าของตนเอง” ตัวแทนชุมชนกล่าวทิ้งท้าย